book
"Sokin ko‘chadagi g‘alati nafas"
1-qism: Derazadagi soya
Yozning oxiri edi. Havoda g‘alati bir issiq hid aralashgan – asfaltdan chiqqan bug‘mi, yo uydan chiqqan osh pishayotgan taomning isi, bilmadim... Lekin bir narsa aniq edi – har kuni tushlikdan keyin 9-uyning ikkinchi qavatidagi deraza ochilardi. Va deraza pardasi orasidan sal-pal bir nimadir ko‘rinardi...
Men – Shoxrux, 24 yoshdaman. Yaqinda institutni bitirdim, ish ham chiqmayapti, mahallada vaqt o‘tkazib yurgan kunlarim edi. Shu kunlarda men bir narsani sezdim – bexosmi, ataymi, lekin men har kuni u derazani kuzatadigan bo‘lib qoldim.
U yerda yashaydigan ayol – Mahliyo opa. Hamma shunchaki "Mahliyo" deb chaqiradi. Yoshi 38-40 larda, deyishadi. To‘rt yildan beri beva. Erkagi bir avariya bo‘lib o‘lganmish. Uchta bolasi bor. Lekin gap bu emas...
U ayol — boshqa. Shunchaki boshqacha edi. Harakatlari sokin, lekin yurganda oyoqlari ostidagi yer bir oz cho‘kib tushadiganday bo‘ladi. Ko‘zlari o‘zbek ayoliga xos qora emas – uniki xuddi qoraytirilgan choyrang tusda. Har gal mahalladan o‘tayotganida choyxonadagi odamlar gapini to‘xtatib, poylab qolishadi. Lekin hech kim bir og‘iz ortiqcha gapirmaydi. Shunchalik og‘ir-bosiq, mag‘rur.
Men ham hech qachon yaqin borolmagandim. Faqat kuzatardim. Har kuni tushdan keyin, u derazani ochadi, parda sal-teparoq ochilib, uning yelkalari, ko‘pincha byuzgaltersiz bo‘sh yengli maykachasi, ba'zida esa yalang‘och yelkalari ko‘rinib qoladi.
Shu ko‘rinishlar meni avvaliga yosh bolalarcha xijolat qilgan bo‘lsa, keyin asta-sekin ichimni qizdira boshladi. Har kuni ko‘proq poylayman, ko‘proq o‘ylayman. Tushimda ko‘raman.
Bir kuni ertalab mahalladagi bola futbol tepib, to‘pni ularning hovlisiga uchiribdi. Mahliyo opa o‘sha vaqtda hovlida yuvinishga chiqqan ekan. O‘sha bolaning aytishicha, u “yarim yalang‘och edi, oq sochiqqa o‘ralgan”... Shu gaplardan keyin men butunlay bandi bo‘ldim.
Bir kechasi...
O‘sha hafta oxiri edi. Onam tog‘amlarnikiga ketgan, uyda yolg‘iz edim. Mahallada jimjitlik. Tushlikdan keyin ko‘cha eshigimni sekin ochdim-da, yashirincha o‘sha derazani yana kuzata boshladim. Parda qimirlaganday bo‘ldi. Yuragim biroz tez ura boshladi.
So‘nggi haftalarda Mahliyo opani ko‘proq ko‘rayapman. Salomlashsak, jilmayadi. Lekin ko‘zlari... yo‘q, u ko‘zlar oddiy “opa” ko‘zlari emasdi. Go‘yo nimanidir bilib turganday, meni ichigacha ko‘rib turganday...
Bir kuni hovlida suv quyayotganida yordam bermoqchi bo‘lib yoniga yaqinlashdim. Qo‘lida chelak, oyoqlarida oppoq shippak, lekin uning ostidan tizzagacha chiqqan kapron kolgotka ko‘rinib turardi. Kiyimlari oddiy, pastel rangdagi ko'ylak, lekin belini shunaqangi chiroyli qilib yopishtirib turardiki, og‘zim qurib ketdi.
— Yordam kerakmi? – dedim sal g‘alati ovozda.
U menga bir qaradi. Qarasam, yuragim bir o‘ngilib, bir chapildi. Ko‘zida yo g‘azab, yo kulgi – ikkisining qorishmasi bor edi. So‘ng kulimsiradi.
— Qani, mana buni ushlab tur... – deb chelakni qo‘limga berdi.
Qo‘limda biroz silkinib tushdi, ichidagi suv chayqalib, sal qo‘limga to‘kildi. U esa labini tishlab qo'yib kuldi.
— Eh, bolasanda hali, — dedi kinoya bilan.
"Bolasan" degani ichimni g‘ijimlab yubordi. "Ichimdan: men aslida kimligimni ko‘rsataman, deb o‘ylab qo‘ydim.” Lekin indamadim. Shunchaki qarab turdim. U orqasini menga o‘girib, suv quyishda davom etdi. Oyoqlari va sonlarining harakatlari meni butunlay hayajonga soldi.
U egilib chelakni suvga to‘ldirayotganida, uning yelkalari, bo‘yni va kiyimidagi kichik bo‘shliq ko‘zimga tashlandi. Byusgalter taqmagani bilinardi. Bular meni qanday hayajonga solayotganini tushuntirish qiyin edi. Yuragim tinch emasdi, juda tez ura boshladi
— Qani, chelaklarni ichkariga olib kir, — dedi u, qoshlarini chimirib. So‘ng orqasiga o‘girilib qaramadi ham. Uni orqasidan biroz kuzatib turib qoldim. Keyin hovli tomon yurdim. Yuragimda hayajon kuchaya boshladi.
U hovlining ichkari tomonidagi kichik supasida tomon borib, supada turgan termosdan piyolaga choy quydi va uch marta qaytariq qildi. Termosni qo‘yib menga qaradi.
— Ha, o‘tir-e... charchadim bugun, — dedi.
O‘tirgan joyidan oyoqlarini uzatib, ozgina cho‘zildi. Shippagini chiqarib, kapronli oyoqlarini shunday beparvo ohangda silkitdiki, men o‘zimni boshqa yoqqa qaratishga majbur bo‘ldim. Shundoq bo‘lsa-da, ko‘z qiri bilan uni ko‘rayapman.
— Bilasanmi, Shoxrux, sening ko‘zlaring qarashda go‘yo oddiyday, lekin ichida boshqa narsa bor, beg‘ubor emas, — dedi asta.
Men jim qoldim. Qanday javob berishni bilmadim. Qulog‘im qizib ketdi. U choyni uzatayotganda qo‘lim bilagiga tegib ketdi. Issiqligi va o‘ziga xos hidi meni hayajonlantirdi, o‘zimni boshqa holatda his qildim. Meni boshqa dunyoga olib kirayotgandek edi.
— Hali ham o‘ylayapsanmi men haqimda? – dedi u birdan.
Men ko‘zlariga qaradim. Qorong‘ulikda porlab turganday.
— Ha, — dedim. Faqat shu so‘z chiqdi labimdan. Nafas olganimda tamog‘im qurib ketdi.
U ko‘zlarini yumib kulimsiradi. So‘ng choyni ichdi, past ovozda xo‘pladi. Shu tovushning o‘zi meni junbushga keltirdi.
— Mayli, sen ayb ish qilmading, — dedi. So‘ng termosga yana suv quydi.
— Lekin bu yerga yana keladigan bo‘lsang... avval yuragingni tayyorlab kel.
Shu so‘zlar... Menga nimanidir va’da qilayotgandek edi. Va’dasida zaxar ham, shirinlik ham bor edi. O‘sha kecha uxlay olmadim.
Shu kundan keyin yuragimga go‘yo bir zanjir tashlab ketilganday bo‘ldi. Har tong u ayolni ko‘rmaguncha, yuragim joyiga tushmasdi. Har kecha esa... u haqida o‘ylamay uxlolmasdim.
Ikkinchi bor Mahliyo opa bilan ko‘rishim kutilmagancha bo‘ldi. Kechqurun hovlining supasida yolg‘iz o‘tirardim. Osmon xira kulrang, havo esa jim-jit, hatto daraxt barglari ham qimirlamayotganday. Atrofda faqat qo‘shni hovlidan kelayotgan dush suvining shaldir-shaldiri eshitilardi. Bir mahal u ham to‘xtadi.
Shu payt quloqlarimga "ship-ship" tovush urildi. Shippak tovushi. Har bir qadam yuragimni tezlatib, qonimni junbushga keltirayotganday edi.
Bir lahzalik sukunatdan so‘ng, temir eshikning “g‘ijir” etib ochilgani quloqqa chalindi. Nigohim beixtiyor u yoqqa qadaldi. Mahliyo opa ko‘chaga chiqayotgan ekan. Sochlari ho‘l, ustiga yengilgina sochiq tashlab olgan, oyoqlarida esa oq shippak. Eshikdan sekin qadam tashlarkan, ko‘zi ham bir lahza menga tushdi.
O‘sha lahzada yuragim qinidan chiqib ketadiganday bo‘ldi.
U meni ko‘rdi. Qaradi. Qaramagandek bo‘lib o‘tib ketdi.So‘ng to‘xtadi.
— Hali uxlamabsanmi? – dedi u orqasiga o‘girilmay.
— Yo‘q... — dedim.
— Chunki uyquni ayollar buzadi, to‘g‘rimi?
Men jim qoldim.
U asta orqasiga o‘girildi. Ko‘zlari to‘g‘ridan-to‘g‘ri yuragimga qarayotgandek. Qo‘lidagi sochiqni asta orqasiga qo‘ydi, kaftlari bilan sochini chigallashtirib artayotganida, qo‘l harakati bilan xalatining bo‘ynini biroz ochib yubordi. Yelkasining oq nuri ochildi.
— Bugun men sening ko‘zlaringda o‘zimni juda ko‘p ko‘rdim, Shoxrux, — dedi u sekin, past ovozda.
Men ko‘zlarimni olib qochdim. Nafas olishim og‘irlashganini sezdim.
— Ba’zan yurak so‘z bilan emas, ko‘z bilan gapiradi, — dedi u. — Faqat ko‘zing yolg‘on gapirmasin, bola deb, bir qadam menga yaqin keldi.
Uning tanasidan chiqqan iliqlik, ho‘l sochining hidi, yangi yuvilgan tananing pok hidiga qorishgan xushbo‘y atir — bu aralashma meni sarxush qilayotgan edi.
— Hali o‘zinga ishonmayapsan... — dedi u, nigohimni ushlagan holda.
So‘ng chap yelkasini artgancha, oyoq uchida sal egilib, shippagini kiyishga tushdi. Bu harakatda bir oz beparvolik, bir oz ilinj, lekin eng ko‘p — o‘ziga bo‘lgan ishonch bor edi. Erkakni ichi bilan titratadigan, ojiz emas, lekin istasa seni quli qiladigan ayolning ishonchi.
Men uzoq qotib turdim.
— Yaxshi yigit bo‘l. Bugun meni yana kuzatganingni bilaman. Lekin men seni jazolamayman. Faqat shuni bil: har qarashingda javob bor. Har jimligingda xohish bor. Men ularni ko‘ryapman. Ammo sen hali... hali tayyor emassan, — dedi u. So‘ng orqasiga o‘girilmasdan yurib ketdi.
Uning ketayotganida xalat etaklarining har harakati, shoyi matosi bilan yopilgan boldirlarining ohangida shunday bir jilva bor ediki... yuragimni siqib, o‘zini sog‘inib qolardim hali chiqmay turib.
Bu ayol — beva, yolg‘iz, lekin xonadon egasi. U o‘z tanasining qudratini, so‘zining og‘irligini, sukunatining chaqiruvga aylanishini aniq bilardi. U meni asta-sekin o‘z orbitasiga tortayotgan edi. Nafaqat tanamni, balki fikrimni, ruhimni, istagimni o‘ziga bo‘ysundirib.
Men esa, har kuni ko‘proq mahbusga aylanayotganimni his qilardim. Ammo bu asirlik yoqimli edi...
Oradan ikki kun o‘tdi. Men o‘sha kechki voqeani unutolmadim. Uning “hali tayyor emassan” degani — tanbehmi, yo iltifotmi — bilmadim, lekin ichimda yondirayotgan so‘zga aylangandi.
Uchinchi kuni tush payti hovlida yurardim. Shu mahal Mahliyo opaning uyi tomondan kimdir:
— Shoxrux... — deb chaqirdi.
Qarasam, o‘sha. Ostonada turibdi. Bugun ko‘ylagi uzun, och moviy rangda. Ko‘ylak yelkalaridan sal tushib turibdi. Qo‘lidagi sochiq bilan peshonasini artib:
— Tezroq, ichkariga kirib, muzlatgichni qarab bergin. Bir g‘alati tovush chiqayapti, — dedi.
Og‘zimdan "xo‘p" degan so‘z qanday chiqqanini ham bilmay qoldim. Ichkariga qadam bosdim. Bu men uchun birinchi marta edi. Mahliyo opaning uyi ichiga kirishim. Ichkarisi juda toza. Sovuq hidi bor limonli havo tozalagich aralash tabassumga o‘xshash bir hidi. Xonada o‘sha ayolning borligi, nafas olgan izi tuyuladi.
— U yerda... oshxonada, burchakda, — dedi u, sochlarini yuqoriga yig‘ib, pinjalagancha.
Muzlatgichni ochdim. Haqiqatan ham qattiq uvullab turgan ekan. Ichidan chiqqan bir narsa qo‘lga tegdi — bir qadoq suvli meva bo‘laklari. U ustimga to‘kildi.
— Ehh, kechirasiz, — dedim ortimga qarab.
U yonimga keldi. Kaftida sochiq, labida yengil kulgi.
— Hechqisi yo'q, tashvishlanma Shoxrux... dedi kulimsirab.Qo‘li bilan yelkamni sekin artdi. Shunchaki artibgina qo‘ya qolmadi — kaftining iliqligi, sekin silashi... bu artish emasdi. Bu teginish edi.
Men jim qoldim. Harakat qilolmadim. Qimirlamadim.
— Har safar seni ko‘rganimda bir narsa bo‘ladi. Lekin bu... seni ayblamayman, — dedi u ohangida sirli yumshoqlik bilan.
— Nimadir deyishim kerakmi? — dedim past ovozda.
U boshini sal chayqadi.
— Yo‘q... shunchaki sez.
Shu gapdan keyin oramizda uzun jimlik cho‘kdi. Faqat muzlatgichning “uuuu” degan ovozi va yuragimning tepinishi. Shunda u birdan:
— Besh daqiqaga bolamni bog‘chadan olib kelishim kerak. Shu yerda qolib tursang, maylimi?
— Mayli, — dedim.
— Hamma narsa joyida... faqat kitob javoniga qo‘l urma, — deb kuldi u, yengilgina o‘qtalgan ohangda. So‘ng eshikni yopib chiqib ketdi.
Men xona ichida yolg‘iz qoldim. Yuragim hamon o‘sha tempda uryapti. Devordagi rasmlar, javondagi eski suvenirlar, oynali shkaf ortida turgan oq bluzka... U yer — ayolning olami edi. Har bir buyum Mahliyo opaning o‘ziga xosligini gapirardi.
O‘rindiqqa sekin o‘tirdim. Oyoqlarim titraydi. Nafas olishim g‘alati. Lekin bu qo‘rquv emas — istak, kutish, va hayajon. Bir 20- 30 daqiqadan so‘ng eshik ochildi.
Mahliyo opa kirib keldi. Egnidagi ko‘ylak hozir biroz ochilib qolgan — yugurganidanmi, yo ataylabmi, bilmadim. Ko‘krak chizig‘i biroz ko‘rinib turardi. Nafas olarkan, ko‘krak ko‘tarilib tushardi.
U menga qarab jilmaydi.
— Yaxshi o'tiribsanmi? Javonlarga tegmading-a? — dedi.
— Yo‘q, tegmadim...
— Yaxshi bola, — dedi u. So‘ng yonimdan o‘tib ketar ekan, bilagimga yengilgina tegib o‘tdi. Bu tasodif emas edi. Bu sinov edi. Qasddan qilingan sinov.
U derazani ochdi. Boshidagi romolni olib tashladi. Sochlari hozir to‘liq ochilgan, yelkasi bilan ko‘krak oralig‘iga yoyilib tushgan edi.
— Sen har kuni kelaver, lekin o‘z hislaringni darhol ochma. Ochiq-oydin gapiradigan odamlar hayotda tez yo‘qoladi,” — dedi u deraza ortidan ko‘chani kuzatib.
Men esa jim o‘tirardim. Bu ayol meni so‘z bilan emas, jimligi bilan ichimga kirayotganini bilardim. U meni rom qilayotgandi. Sezdirib, sezdirmay. Yopiq, ammo ishtiyoq bilan.
Va men — har kuni ko‘proq o‘z istagimga taslim bo‘layotgandim...
Oradan bir necha kun o‘tdi. O‘sha kunlar men hayotimda birinchi marta vaqtni yurak bilan o‘lchishni o‘rgandim. Soat, kun, hafta emas — balki “u chiqadimi-yo‘qmi”, “bugun parda ochiladimi-yo‘qmi”, “bugun menga qaraydimi yo shunchaki o‘tib ketadimi” degan holatlar bilan yashardim.
Har kuni tunda uxlashimdan oldin — o‘sha uyning oynasiga qarardim. Ichkarida chiroq o‘chmagan bo‘lsa, yuragim biroz tinchlanardi. Chunki bu shunchaki chiroq emasdi — bu men o‘ylayotgan, sog‘inayotgan, hech kimga aytolmayotgan narsamning yongan belgisi edi.
Bir kuni kechqurun u eshik qoqdi.
Men hayron. Ko‘chada shabada, osmon ochiq, yulduzlar yaqqol. Yon-atrof jim.
— Kechirasan, — dedi u ovozi past. — Elektr panelim pastga tushibdi. Kichkina otvyortkang bo‘lsa...
Men gapirmay bosh irg‘adim. Uyga kirib, asboblar qutisini oldim.
Unga ergashdim. U esa yurib borarkan, hech narsa demasdi. Faqat u yoqdan hozirgina chiqqan iliq dush hidi, yangi ishlatilgan krem, va xushbo‘y kunduzi sovrilgan gullarning isi bor edi. Uyni ochdi. Ichkariga o‘tdik.
Panel oldida ishlayotganimda, u orqamda turardi. Nafasini eshitib turardim. Juda sekin, lekin chuqur.
- Ustingga biror narsa tushib ketgandek... dedi u past ovozda. .. — dedi u, past ovozda.
Men orqamga qaradim. U qo‘lida mayda yelim idish, oyoqlarida teri rang kapron, ustida och pushti uy libosi. Ko‘krak sohalari sal ichkariga bosilgan, lekin biroz harakat qilsa — ochilib ketadigandek. Shu ochilmagan, lekin yaqin turgan holat meni qiynardi. Hamma narsa bor — faqat ruxsat yo‘q.
— Nima qolibdi? — dedim hayajonimni yashirib.
— Qarasang bilasan... — dedi u.
Shu on, uning ohangi, nigohi, turishi — hammasi bir narsa deyarli sodir bo‘lishi mumkin degan darajaga keldi. Ammo u shunchaki turardi.
Men esa tik turib qoldim. Ko‘zlarimiz to‘qnashdi.
— Men sening nigohlaringdan bugun butun tanamni his qildim, Shoxrux, — dedi u, sekin. — Erkakdan so‘rash yoqimsiz, lekin ba’zida kerak. Men ayolman, lekin ichimda juda ko‘p sukunat yig‘ilib qolgan. Uni o‘zi bilan olib ketadigan yurak kerak.
U stulga o‘tirdi. To‘g‘ri men qarshimga.
So‘ng, bir necha lahzalik jimlikdan keyin, oyoqlarini cho‘zdi. Kapron bilan o‘ralgan oyoqlari o‘rtaga chiqdi. Barmoqlari silkinib, yerdan ozgina balandda turdi. So‘ng sekin gapirdi:
— Oyoq degani — faqat yurish uchun emas. Ba’zida yuragim to‘g‘ridan yurishga qiynaladi... unda oyoq yuradi.
Men tushundim. Ammo hech nima demadim. Uning oyoqlari tomonga qarab yurib bordim. Qadamlarim jim. Nafasim ichkariga tiqilib ketgan.
Yaqin bordim. U qo‘llarini sonlariga qo‘ygandi. Nigohi sokin, ammo og‘ir.
— Bugun sen bu xonaga o'zing kirib kelding, ammo qalbingni tashqarida qoldirding. Ertaga, ehtimol... yuraging bilan kirarsan, — dedi u sekin.
Men bosh irg‘adim. Qaytib chiqishga majbur edim.
Lekin chiqayotib, u astagina:
— Kapronning jozibasiga uchmagin. Uning ichida nima borligini o‘ylagin. Yoningda bo‘lmagan narsani qanday istash mumkinligini o‘rgan... — dedi.
Men orqamga o‘girilmay, faqat yuragim bilan his qilib eshikni yopdim.
Shundan keyin men har kuni o‘sha derazaga qarashni odat qilib oldim. Endi u deraza ham boshqa edi. Go‘yo u derazada pardaning orqasida emas, men o‘zimning ichimda Mahliyo opaning mavjudligini sezardim.
Ko‘cha jim. Yoz hali tugamagan, lekin tonglar allaqachon salqin tortib qolgan. Deraza ochiladi, havo chiqadi — va u bilan birga ichimdagi to‘xtovsiz o‘ylar ham.
Bir kuni kechki payt Mahliyo opa o‘zi eshik qoqdi.
— Bir pasga qaravor — dedi. Ovozida oddiylik, ammo ko‘zlarida sinov bor edi. Endi men har bir chaqiruv ortida nima borligini his qilar edim. Bu oddiy "kel" emas. Bu – "ichkarimga, ichimga qadam qo‘y" degan chaqiriq.
Ichkariga kirdim. U bu safar turli xushbo‘y atirlar aralash chiroq ostida yengilgina ishlayotgan ekan. Stol ustida choynak, qog‘ozlar va kichkina lab bo‘yog‘i.
— O‘tir, — dedi u. — Bugun kitob yozayotgan edim. Balki senga ham biror narsa kerakdir.
Men hayron qoldim. Kitob?
— Yozasizmi? – dedim.
— Yozmay yashab bo‘ladimi? Ayollar ham ba'zida yozadi. Faqat so‘zlar orqali emas... harakatlar, jimlik, ko‘z qarashlari orqali yozamiz biz.
U kulimsiradi. So‘ng menga bir varaqqa yozilgan kichik parchani uzatdi.
Men varaqqa qaradim. Juda chiroyli, chiroyli qo‘l yozuvi. Ammo eng pastida... qizil lab bo‘yog‘ining izi bor edi. To‘g‘ri varaqqa bosilgan, biroz noaniq, lekin aynan u — uning lablari.
Men hayratdan so‘z topmadim. U esa nigohimni ushlab turib dedi:
— Ayrim gaplar so‘z bilan aytilmaydi. Ayrim istaklar esa hech qachon aytilmaydi. Faqat iz qoldiriladi. Ko‘zingni ochganingda u seni o‘qib bo‘lgandir.
Shu so‘zlar menga og‘ir tushdi. Og‘ir, lekin yoqimli og‘irlik edi. O‘sha lab izi qog‘ozda emas, yuragimda bosilib qolgandek edi.
U sekin yonimga keldi. Orqamda turib:
— Bugun sen hidi boshqa Shoxruxsan. Hidi — tanish. Yigit bo‘lib qolding, lekin ko‘zlaringda hali bola bor. Bu yaxshi... Men bolalarni sevaman, lekin yigit bilan kechani yoqtiraman, — dedi.
U asta chap yelkamga qo‘lini qo‘ydi. Mayin, ammo og‘ir. Bilagining iliqligi ko‘ylagimning orqasidan yuragimgacha o‘tdi.
— Xohlaysanmi? — dedi u sekin, qulog‘imga yaqin ovozda.
Men jim qoldim. “Ha” deyish oson edi, lekin bu “ha” degan so‘z bilan butun ruhimni topshirishim kerak edi. U esa shuni xohlardi.
— Unda javob bermagin... faqat yurak bilan tur...
U qo‘lini orqamdan olmasdan yurib ketdi. Uzoqlashib ketarkan, xonaga uning harorati qoldi. Lab izi esa — haligacha qo‘limda. Qog‘ozni buklab, cho‘ntagimga solarkanman, yuragim tez urardi.
U menga tanasini emas, o‘zini taklif qilayotgan edi. Har gal u yaqin kelganda, undan chiqayotgan istak — nafaqat shahvoniy, balki ruhiy qo‘rquv, ehtiyoj, va hukmronlik aralash bir iztirob edi.
Bu — oddiy munosabat emasdi. Bu — o‘zga dunyoga cho‘zilgan jimcha yig‘i, qo‘l tegmaydigan ehtiros, va endi yengilmas tusga kirayotgan o‘yin edi.
Men hozircha yutqazishga qaror qilgan edim.
Tonggi shabada endi kuzning salqinligi bilan aralasha boshlagan, ammo Mahliyo opaning hovlisida haliyam yozdagi issiqlik saqlanib qolgandi. Ayniqsa, u ayol bor joyda havo har doim biroz issiqroq, yurak esa biroz tezroq urar edi.
U kechqurun telefon qilish o‘rniga, eshikdan xat yubordi. Ha, oddiy, oq konvert. Ichida esa faqat bitta so‘z: “Bugun.”
Pastiga esa odatdagidek qizil lab bo‘yog‘ining izi bosilgan.
Men xatni ushlab uzoq tikildim. Bu so‘z og‘zidan chiqmagan bo‘lsa-da, tanamga urilganday bo‘ldi.
Kechki payt, atrof tinib, mahalla quloq solayotganini unutganingda, u eshikni sekin ochdi. Men ichkariga kirdim.
Opa ko‘rpacha to‘shab qo‘ygan. Atrofda chiroqlar o‘chirilgan, faqat bitta xira rangli lampochka yonib turardi — sariq tusda, u ham ko‘zga emas, badanga tegayotganday. Yorug‘lik u ayolning tanasida silkinib turardi.
U bugun boshqacha edi. Oddiygina, silliq matoli engil ko‘ylakda. Sochlari esa orqaga yengil bog‘langan, lekin biroz taralmay qolgandek — nazokatli beparvolik.
— O‘tir, Shoxrux, — dedi u past ovozda.
Men unga yaqinlashdim, polga, ko‘rpachaga, uning qarshisiga o‘tirdim.
Opa menga choy quyayotganda yengilgina oldinga egildi. Ko‘ylagining etagi siljidi. Oyog‘ining bir cheti ko‘rindi — yupqa kapron paypoqda, barmoqlari ozgina siqilgan. O‘sha holat o‘zimni tutib turolmaydigan darajada ichimni junbushga keltirdi. Lekin o‘zimni sokin tutdim. Go‘yo sezmagan odamday.
— Bugun men hech narsa demayman, — dedi u. — Hamma narsani o‘zing angla...
So‘ng, u sekin yaqinlashdi. Qarshimda, juda yaqin. Na qo‘li, na lablari tegmadi. Faqat nigohi va nafasidagi iliqlik bilan qamrab oldi.
— Tanangga tegmasdan, istakni sezdirish mumkinmi? — dedi sekin, pichirlab.
Men faqat boshimni qimirlatdim.
Shunda u yuzimga qo‘lini cho‘zdi, lekin tegmadi. Miltiqning stvoli peshonangda turib, o‘q uzilmaganday — faqat kutish bor. Yurakning urishi, ko‘zning to‘lib borishi...
U ko‘zlarini yumdi. Nafasi og‘irlashdi. So‘ng, qo‘lini chakkamga tegizdi. Faqat barmoq uchi. Shunda birdan tanamga to‘lqin yugurdi. Tana buni aytib bo‘lmaydigan, lekin unutib ham bo‘lmaydigan ehtiros sifatida qabul qildi.
— Men sening tilingda gapirmayman, Shoxrux... Men tanangni o‘qishni istayman. U mendan ko‘p narsa yashirmaydi. Ayollar avval nigohni echintiradi... keyin yurakni, keyin esa — tanani.
U asta yuzimni ikki qo‘li bilan ushladi, va ilk bor labini peshonamga bosdi. Faqat shunchaki o‘pish emas — qadam tashlash edi. U o‘sha o‘pish orqali menga: “Men seni tanladim,” dedi.
So‘ng u sekin orqaga chekinib, yonboshiga yotdi. Ko‘ylagi biroz siljigan, yelkalari ochilib qolgandi. U mendan ko‘z uzmasdi.
— Qani... Yigitligingni menga ko‘z bilan ko‘rsat. Men bugun faqat kuzataman...
Bu — sinov edi. Yolg‘iz emas, his-tuyg‘u bilan to‘la sinov. Tana hali yengil tegmaydi. Lekin istak — yoqib yuboradigan darajada kuchaygan.
Men asta yaqinlashdim. Uni teginmasdan kuzatdim. Oyog‘ining ustidan, kapron ustidan sekin nafas oldim. U esa ko‘zlarini yumib, ohangdor bir nafas chiqardi.
U yuragimni eshitar edi. Har bir bezovtalanishimni, har bir ichki kurashimni. Shunday nigoh bilan qarardiki, go‘yo:
“Jasoratli bo‘l. Lekin shoshib qolma. Men vaqtman, meni ham shoshirma.”
Mahliyo opa hali ham yotgan joyida, ko‘rpachada yonbosh holatda edi. Yorug‘lik tanasiga xira yog‘ilardi. Ko‘ylak biroz ko‘tarilgan, sonlarining chizig‘i ko‘zga tashlanardi. Uning sukunatdagi harakati — shovqinsiz baqiriqday edi. U hech narsa demasdi, lekin har bir nafas chiqishi bilan: “Yana yaqinroq kel,” derdi go‘yo.
Men asta yoniga o‘tirdim. Tizzam biroz unga tegdi. U esa ko‘zini ochmadi, faqat qoshlarini chizig‘idek sekin qimirlatdi.
— Shu yerda o‘tirgin... — dedi nihoyat past ovozda. — Men bugun hech nimani yashirmayman. Lekin o‘zing angla. Aytilmagan so‘zlar ba’zan tanadan ko‘ra ko‘proq ochadi odamni...
Qo‘li bilan sekin ko‘ylagining yoqasiga tegdi. Uning barmoqlari orqasida hech qanday ehtirosli harakat yo‘q edi — bu faqat ochilishga tayyor yurakning jim signali edi. U sekin tugmachani yechdi. Bitta... ikki...
Ko‘ylak yelkasidan siljidi. Yelkalari to‘la oppoq nurda tovlanib turardi. Ko‘zlarimni olib qocha olmadim. Tana hali butunlay ochilmagan bo‘lsa-da, u allaqachon meni o‘z ichiga tortayotgandi. Har bir millimetr — istak bilan to‘la edi.
Men asta unga egildim. Labim yelkasiga yaqinlashdi, lekin tegmadim. Nafasim uning terisiga urilganda, u ko‘zlarini ochdi. Qaradi. O‘sha qarashda hech qanday soxta ishora yo‘q edi. Faqat bitta narsa bor edi — ruxsat.
Men yelkasini o‘pdim. Birinchi bo‘lib, soch chetini. So‘ng biroz pastga — bo‘ynining orqa tomoniga. Uning nafas olishi biroz og‘irlashdi. Labim terisida sirg‘alib harakat qilayotganida, u nafasini ichiga yutdi.
— Shu tarizda, asta... — dedi pichirlab. — Meni yechintirish kerak emas, Shoxrux. Meni his qil... Keyin men o‘zim ochilaman...
U asta yuzimni qo‘llari orasiga oldi. Barmoqlari issiq, ammo yengil edi. Qarshilik yo‘q, lekin to‘liq taslim bo‘lish ham yo‘q edi — bu ehtiros bilan o‘ynashish edi.
Men qo‘limni uning bilagiga qo‘ydim. Teri — issiq, silliq. Nafaslarimiz bir-biriga aralasha boshlagan edi. Ko‘ylakning old qismi deyarli ochilib bo‘lgandi. Ichkarida byuzgalter ostida biroz tebranuvchi nafaslar bor edi. U tanasining past qismini hali yashirardi, lekin yuqorisi allaqachon ochilgan edi — ayniqsa ko‘z uchun.
Men qo‘limni ko‘ylak ustidan yuritdim. U ko‘zini yumdi.
— Yo‘q, to‘xtama... shu haroratni yetkaz...
Men u ayolning badani bilan emas, yuragi bilan yaqinlashayotgan edim. Har bir teginish — e’tibor bilan, har bir o‘pish — ehtirom bilan.
U esa yelkasini orqaga egib, tanasini menga yaqinlashtirdi. Labim ko‘kragining chetidan pastga siljidi, sutyen chekkasiga tegib o‘tdi. U esa belini qimirlatdi, nafasini ichiga tortdi.
— Men... seni his qilyapman, Shoxrux... Ko‘zlarimni yumsam ham... butun borlig‘ingni.
Bu hali to‘liq ochilish emas edi. Bu — ohista, sekin yechilayotgan jasorat edi.
Keyingi lahzada u ko‘ylagini yelkasidan butunlay tushirdi. Byuzgalter ko‘z o‘ngimda turardi — qora, yupqa. Teri esa, xuddi dastlabki qor kabi — bexabar, beg‘ubor, ammo shunchalik chaqiruvchi.
Men bu nozik bosqichda to‘xtadim. Nigohim bilan unga: “Men seni majburlamayman,” dedim. U esa sekin bosh irg‘ab: “Sening istaging — meniki bilan bir,” deganday javob berdi.
So‘ng u o‘zi menga egildi. Bu safar birinchi bo‘lib u o‘pdi. Past, chuqur, uzoq davom etgan o‘pish. Tilimiz bir-biriga tegdi. U nafas olarkan, butun tanasi titrardi.